ورود

ورود به بخش ارسال محتوا

نام کاربری *
رمز عبور *
به خاطر سپردن من

    مرکز پژوهش ­های اتاق ایران، تهیه و انتشار سلسله گزارش­­های "پایش تحولات تجارت جهانی" را با هدف بررسی رویدادهای کلیدی در محیط ژئواکونومیک ایران، در دستور کار قرار داده است. در این گزارش­ها مسائل مهم روز از منظر تاثیرگذاری بر دیپلماسی اقتصادی و موقعیت ژئواکونومیک ایران مورد بحث و بررسی قرار می­گیرند.

در هشتاد و سومین گزارش از این سلسله گزارش­ها، گلچینی از تحولات اخیر در دو لایه جهانی و منطقه­­ای محیط ژئواکونومیک ایران و خلاصه­ای از آخرین گزارش­ها و انتشارات بین­ المللی در قالب بخش پژوهش­ها و کتاب­های تازه، ارائه شده است.

به موازات برگزاری سیزدهمین کنفرانس وزیران سازمان تجارت جهانی که بر موضوعات مهمی از جمله پایداری تجارت و توسعه، سیاست­های توسعه صنعتی و تجارت فراگیر متمرکز بود، ایالات متحده از بروزرسانی استراتژی تجاری خود در سال 2024 خبر داد و حمایت از حقوق کارگران، تمرکز بر تولید، حمایت از تاب­آوری زنجیره تامین و به طور کلی تاب­آوری نظام تجارت جهانی را هدف اصلی سیاست­های تجاری خود اعلام نمود. علاوه بر این به رسم سال­های گذشته، گزارشی از عملکرد چین در نظام تجارت جهانی منتشر نمود که در آن ضمن انتقاد از عملکرد دولتی و غیربازاری چین در اقتصاد، بر نقش حیاتی تعامل میان ایالات متحده و چین در رسیدن به یک اجماع کارآمد تاکید و مکانیزمی ده ساله را برای نظارت بر پیشرفت چین در ایفای تعهدات خود در سازمان تجارت جهانی معرفی نموده است. از سوی دیگر مناقشات میان اروپا و اوکراین در مورد اقدامات سابق اروپا در راستای تسهیل صادرات غلات اوکراین به سایر کشورهای اروپا و در نتیجه اشباع بازار و کاهش درآمد کشاورزان، بار دیگر بالا گرفت و دستیابی به یک اتفاق نظر را دشوارتر نمود.

در سطح منطقه اما، جنگ روسیه و اوکراین، رونق بازار در اروپای شرقی و آسیای مرکزی را به ارمغان آورده است. خدمات تجاری و حمل و نقل و نیز احیای سرمایه ­گذاری­های راکد، از جمله سرریزهای مثبت این جنگ بوده است. کشورهایی مانند قرقیزستان، ارمنستان، گرجستان و قزاقستان، بیشترین محرک رشد را از تغییر مسیر تجارت اروپا دریافت نموده ­اند. بانک توسعه و بازسازی اروپا نیز تامین مالی پروژه­ های قزاقستان را به طور قابل توجهی افزایش داده تا فرآیند توسعه در این کشور شتاب بیشتری به خود بگیرد. عراق هم در مسیر توسعه خود، با کمک یک شرکت متخصص چینی، احداث یک شهر صنعتی آهن و فولاد را در دستور کار قرار داده و ضمن افزایش تجارت خود با سوریه، عزمی جدی را برای استفاده از ارزهای غیردلاری در تجارت آغاز نموده است. پیگیری اتحادیه اروپا برای تسریع در پیشبرد پروژه جاده توسعه عراق هم چشم­ انداز روشنی در ایجاد اشتغال و رونق اقتصادی در عراق دست داده است. در دیگر سو، همچنان متاثر از تحریم­های آمریکا، معاملات ترکیه با روسیه بالاجبار با کاهش چشمگیر مواجه شده است. در عین حال امارات با تشدید اعمال فشار بر شرکت­های روسی، توانست خود را از لیست خاکستری FATF خارج کرده و وجهه بین ­المللی خود را بهبود بخشد.

در بخش پژوهش­های تازه، آنکتاد با انتشار دو گزارش تازه در صدر اخبار قرار دارد. پایش سیاست­های سرمایه­ گذاری توسط این نهاد نشان از افزایش محدودیت­ها و چرخش تدریجی جهان از آزادسازی به سمت مقررات­گرایی دارد. همچنین بررسی­ها حاکی از تاثیر منفی اختلالات به وجود آمده در مسیرهای کشتیرانی دریای سرخ، دریای سیاه و کانال پاناما بر تجارت جهانی، هزینه­ های حمل و نقل و امنیت غذایی است. گزارش اخیر بانک توسعه آفریقا هم این نوید را به قاره سیاه داده که در سال 2024، 11 کشور آفریقایی با احتمال بالایی در لیست بیست اقتصاد برتر جهان از نظر سرعت رشد قرار خواهند گرفت. در نهایت، مرور خلاصه ­ای از گزاش بانک جهانی، بینشی کلی را در مورد روندها و پیشرفت­های اقتصاد دیجیتال در سال 2023 دست داده و نکات جالب توجهی را در این حوزه ارائه می­نماید.

طبقه بندی: [031125]اقتصاد سیاسی

    مرکز پژوهش ­های اتاق ایران، تهیه و انتشار سلسله گزارش­­های "پایش تحولات تجارت جهانی" را با هدف بررسی رویدادهای کلیدی در محیط ژئواکونومیک ایران، در دستور کار قرار داده است. در این گزارش­ها مسائل مهم روز از منظر تاثیرگذاری بر دیپلماسی اقتصادی و موقعیت ژئواکونومیک ایران مورد بحث و بررسی قرار می­گیرند. در هفتادمین گزارش از این سلسله گزارش­ها، گلچینی از تحولات اخیر در دو لایه جهانی و منطقه ­ای محیط ژئواکونومیک ایران و خلاصه ای از آخرین گزارش­ها و انتشارات بین­ المللی در قالب بخش پژوهش­های تازه، ارائه شده است.

علی­ رغم ادعای روسیه در مورد تنوع­ بخشی به منابع درآمدی خود و کاهش وابستگی اقتصاد به منابع نفت و گاز، جوزف بورل، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، با زدن برچسب کوتوله اقتصادی به روسیه و تشبیه حاکمیت این کشور به صاحب پمپ بنزینی که از قضا بمب اتم هم در دست دارد، این ادعا را به چالش کشیده است. بررسی آمارهای بین­ المللی نیز حاکی از این واقعیت است که صادرات گاز روسیه احتمالا تا پایان سال 2023 بالغ بر 30 میلیارد متر مکعب کاهش خواهد یافت، در واقع افزایش صادرات گاز به چین و نیز در دست داشتن مقام بزرگترین صادرکننده نفت به هند و چین در ماه ژوئن، نمی­تواند سهم بازار از دست رفته­ی اروپا را برای روسیه جبران کند. حقیقتی که موجب شده تا بانک مرکزی روسیه به دنبال انجام اقدامات عاجلی در جهت احیای اقتصاد روسیه باشد تا بتواند پیش­ بینی رشد 2.5 درصدی اقتصاد خود را تا پایان سال جاری، عینیت ببخشد. از سوی دیگر چین نیز در ادامه تقابلات تنش آمیز با آمریکا، اخیرا اقدام به انتشار گزارشی کرده که ضمن آن، سیاست­های تجاری آمریکا را بر خلاف قوانین سازمان تجارت جهانی و مخل یکپارچگی زنجیره­ های عرضه جهانی دانسته؛ اقدامی که در مقابله با ادعای همیشگی آمریکا مبنی بر نامنصفانه بودن دیپلماسی اقتصادی چین در مقابل سایر کشورهای جهان، صورت گرفته است.

چین در سطح منطقه هم بسیار فعال بوده و به عنوان مهم­ترین سرمایه گذار در زیرساخت­های حمل و نقلی در خاورمیانه، در تلاش است تا در پروژه بسیار مهم جاده توسعه عراق، مشارکت ویژه­ای داشته باشد. اخیرا نیز، یکی از برجسته ­ترین بانک­های خصوصی عراق اعلام کرد که مبادلات بانکی خود با یوآن چین را آغاز کرده است. امارات نیز در ادامه پیشرفت روابط خود با چین در حوزه انرژی، توافقنامه ای در زمینه توسعه شبکه سوخت‌رسانی جت در چین را با این کشور به امضا رساند. به طور کلی امارات به دنبال افزایش دارایی­های بین­ المللی شرکت نفت خود، اخیرا فعالیت­هایش را به منظور دستیابی به محصولات پتروشیمی در خارج از خاورمیانه افزایش داده و به بخش بالادستی گاز در مدیترانه شرقی و آسیای مرکزی وارد شده است. عربستان نیز علاوه بر برنامه­ ریزی برای سرمایه­ گذاری در بخش معدن و پالایشگاه پاکستان، توانست میزبانی مرکز ارتقاء اکوسیستم جهانی سازمان ملل متحد را به دست آورده و سرمایه­ گذاری مشترکی نیز با اسرائیل در زمینه توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر هوشمند در کشور خود انجام دهد. قزاقستان و افغانستان نیز مذاکرات سازنده ای را در مسیر دستیابی به توسعه تعاملات اقتصادی در دست انجام دارند. به طور کلی و با وجود آشفتگی­های ژئوپلیتیک جهانی، آسیای مرکزی، به واسطه موقعیت جغرافیایی مناسب، بازار رو به رشد و نیز وجود پلتفرم‌های گفتگوی سازنده در منطقه توانسته طبق پیش ­بینی­ها عنوان سریع‌ترین منطقه در حال رشد در سال 2023 را به خود اختصاص دهد.

در بخش پژوهش­های تازه نیز گزارش فائو از چشم انداز بازارهای کشاورزی جهانی در دهه آینده به طور اجمالی بررسی شده و کتاب "تهاجم روسیه به اوکراین و امنیت غذایی جهانی" که به تجزیه و تحلیل رابطه بین درگیری، تجارت و امنیت غذایی می­پردازد، معرفی شده است.


تعداد کل مطالب: 1174

تعداد مطالب يک هفته گذشته: 1

تعداد مطالب امروز: 0
Don't have an account yet? Register Now!

Sign in to your account